Aarderoeren
Verdiepend en verstillend
Het einde van het jaar markeert traditioneel een lege periode op de kalender. 12 dagen om terug te kijken op het voorgaande jaar. 12 nachten om vooruit te dromen naar de toekomst. Het is een tijd om de stilte in onszelf te ervaren, het duister te omarmen en de leegte te verkennen. Een moment om, samen met de natuur, even helemaal niets te doen, tot rust te komen en ruimte te maken voor het dromen van een mooie toekomst.
Tegenwoordig is de kerstperiode vooral een meerdaags feest van overvloed, veel eten, veel geluid, veel licht. Aarderoeren biedt hiervoor een alternatief gericht op eenvoud en verbinding. Verbinding met onszelf, met de ander en met de Aarde.
Roer zelf!
Roer mee!
Aarderoer ritueel
Het ritueel ‘Aarderoeren’ vindt plaats tijdens de donkerste dagen van het jaar, de zogenaamde 12 Heilige Nachten. In de winter is de natuur kaal; bomen tonen hun silhouetten, sapstromen trekken zich terug, planten sterven af. Alleen de essentie blijft over. Het is een natuurlijke tijd voor introspectie, waarin we ons kunnen realiseren dat de afstervende natuur nodig is om de Aarde te zuiveren en vruchtbaar te maken voor de komende lente. De winter is daarmee een periode van rust.
Deze rust is essentieel om in het voorjaar weer vol energie te kunnen groeien en bloeien. Ook mensen hebben baat bij zo’n periode van rust. We hebben de afgelopen cyclus gezaaid, we zijn gegroeid en hebben geoogst, en nu is het tijd om los te laten. Als we voldoende rust nemen, hebben we straks energie om de nieuwe cyclus met vertrouwen tegemoet te treden.
Deze natuurlijke periode van rust en stilte zijn we kwijtgeraakt aan kunstlicht en een keur aan feesten en (eet)partijen, waarmee we vooral de angst voor het donker lijken te voeden. We richten ons meer en meer op het licht, op dat wat buiten ons is. Via kunstlicht, maar ook via het toenemende aantal schermen waar we ons mee omringen. Daarmee raken we steeds verder af van de aarde, het lichtloze. Het aarderoerritueel is een manier om ons met dit lichtloze te verbinden.
Roer zelf
De aanwijzingen hieronder zijn geen vaste regels, maar richtingaanwijzers. Je kunt het ritueel op je eigen manier vormgeven: alleen of samen, met aarde van één of meerdere plekken, met stilte of met zang. Met één vaste roerplek of met een reizende aardekom. Wat telt, is je intentie en de liefdevolle aandacht die je aan de Aarde schenkt. Deel je je ervaringen met ons? info@aarderoeren.nl
Handleiding Aarderoeren
Stap 1 – Intentie
Laat in aanloop naar de midwinterperiode een intentie in je opkomen waarmee je het ritueel wilt doen. Bedenk of je alleen of samen met anderen wilt roeren. Als je samen gaat roeren, kijk dan hiernaast onder het kopje: Wenken voor samen roeren.
Stap 2 – Verzamel je aarde
Verzamel in een fijne (aardewerken) kom, aarde van één of meerdere plekken waar je je geworteld en verbonden voelt met de Aarde. Molshopen kunnen fijne plekken zijn om aarde te vinden.
Stap 3 – Schoonmaken en voorbereiden
Schoon deze aarde op (haal steentjes, takjes en wortels eruit) en laat het drogen. Zorg voor een fijne, warme en rustige roerplek waar je comfortabel zit.
Stap 4 – Begin het ritueel
Op 25 december kun je beginnen met het roeren van de aarde. Dit doe je elke dag, 12 dagen lang, bijvoorbeeld op een vast tijdstip.
Stap 5 – Roer met aandacht
Je kunt een mooie kaars aan-steken en de aarde-roer-meditatie doen, of creëer je eigen vorm van aandacht. Neem de schaal op schoot en roer de aarde een half uur of langer met je handen. Vind je eigen ritme, gebaar en cadans. Je kunt je intentie herhalen, een spreuk zeggen, een lied zingen, geluiden maken of gewoon stil zijn – alles wat op dat moment goed voelt.
Stap 6 – Bewaar en verzorg
Geef de schaal een mooie plek – bijvoorbeeld onder de kerstboom of op een plek waar je vaak bent. Je kunt de aarde afdekken met een doek van zijde, katoen of wol.
Stap 7 – Schrijf en luister
Hou in een dagboekje bij wat er gebeurt in deze periode: gedachten, ingevingen, stemmingen, dromen of toevallige ontmoetingen. Ook als iets onbeduidend lijkt, noteer het toch – later kan het betekenis krijgen. Zo wordt je aarde een soort orakel.
Stap 8 – Afronden en uitstrooien
De aarde die 12 dagen geroerd is, noemen we Moederaarde. Bewaar haar zorgvuldig, omhuld met een doek, tot 2 februari (Imbolc en Maria Lichtmis). Dan wint de zon weer aan kracht en opent de Aarde. Vanaf dan kun je de aarde uitstrooien op één of meerdere plekken die extra liefde of aandacht kunnen gebruiken.
Stap 9 – Bewaren en delen
Bewaar één handje van deze Moederaarde als begin voor volgend jaar. We vinden het bijzonder fijn als je een handje van je Moederaarde met ons deelt, samen met een lijst van de plekken waar zij vandaan komt. Wij mengen jouw aarde dan met de Moederaarde die wij sinds 2015 roeren.
Wij vinden het heel leuk om te horen als je gaat aarderoeren of als je dat hebt gedaan. Deel graag je ervaringen: info@aarderoeren.nl
Tips voor een besloten groep
- Spreek met elkaar af waar je de aarde gaat roeren.
- Op 24 december kom je bij elkaar en kun je beginnen met een openingsmoment: Om de beurt kun je de aarde in de gezamenlijke aardekom doen en delen met elkaar van welke plek de aarde komt, wat die plek voor jou betekent en wat je intentie is voor het roeren deze dagen.
- Je kunt elke dag met elkaar aarderoeren, maar je kunt ook afwisselen. Maak een schema waarmee in ieder geval elke dag de aarde minimaal een half uur geroerd wordt.
- Het is leuk om met elkaar een dagboekje bij te houden en je ervaringen te delen van het roeren en te schrijven of te tekenen over dat wat zich aandiende tijdens het roeren.
- Bij de afsluiting, na 5 januari, kom je weer samen en verdeel je de Moederaarde om uit te strooien na 2 februari. Je kunt ook kiezen voor een gezamenlijke plek en moment om de aarde uit te strooien als je daar samen iets wilt manifesteren of samen voor die plek iets goeds wenst.
- Bewaar een handje van de moederaarde (de aarde die de afgelopen 12 dagen geroerd is) als begin en bedding voor het roeren volgend jaar.
Tips voor een open groep
Je kunt het aarderoeren ook in een open groep doen. Dan zorg je ervoor dat je zelf, of met een groepje, dagelijks roert. En dat mensen kunnen aansluiten, voor een of meerdere keren, met een handje eigen aarde. Zie VIER DE AARDE Impressie voor een indruk.
Als je hier meer over wil weten, of als je bij wil dragen aan ons Aardemonsterarchief dan kun je contact opnemen met info@aarderoeren.nl
Downloads
Roer mee
Dit jaar wordt er op verschillende plekken in Nederland geroerd. Meld je hier aan als je zelf gaat Aarderoeren en dit wereldkundig wil maken, of stuur een bericht naar de open initiatieven als je mee wil roeren.
OPENBAAR AARDEROEREN
Bij jou in de buurt? Geef jouw Aarderoerritueel door aan info@aarderoeren.nl
15 dec. tot 6 jan. doorlopende installatie, Groene Afslag, Bussum
20 dec. Stadsschouwburg Utrecht met Humanistisch Verbond (vol)
21 dec. tussen 15:00 – 18:00 uur, Tuindorp Oostzaan, Plejadenplein, Amsterdam met HvA en Bakkerij de Eenvoud
zaterdag 27 en zondag 28 dec. tussen 16:00 en 20:00 uur, LOODS 33, Pettemerstraat 33, Alkmaar
Donderdag 1 jan. en zaterdag 3 jan. tussen 19:00 en 21:30 uur, Westerpark Amsterdam, in de Zanzara Circustent
4 jan. tussen 13:00 en 17:00 uur Sophia’s Tuin, Oosterhout
4 jan. tussen 16:00 en 20:00 uur Ruigoord, Amsterdam
BESLOTEN AARDEROEREN
Het Huis van de Zwaan, Biezenmortel
Geitenstal bij Oudtburgh, Bergen
Bij Vosse & Marleen, Bergen
Rosanne Groenendijk, Varik & Culemborg
De Bostuin, Blijham, Groningen
Achtergrond Aarderoeren
In vroegere tijden werden deze nachten gevierd met het ritueel van Aarderoeren. Er zijn veel verschillende vormen waarin aarde werd geroerd, wisselend per streek, en wisselend in de tijd. Wij hebben gekozen voor een vorm die eenvoudig is en makkelijk uit te voeren voor kleine en grote groepen mensen, voor mensen die dicht bij elkaar staan en voor mensen die elkaar nog niet kennen.
Mensen verzamelen aarde van plekken waar zij zich verbonden voelen met de Aarde. Aarde van krachtplekken, graven van voorouders, of van onder een bijzondere boom. Deze aarde wordt ontdaan van takjes en steentjes en gedroogd bij het vuur.
Tijdens het startritueel wordt de aarde samengebracht in een monumentale schaal. In deze schaal wordt de aarde vervolgens gedurende 12 dagen geroerd. Elke dag roeren we de aarde terwijl we stilstaan bij wat we als mensen allemaal uit de Aarde halen. We voorzien de aarde ondertussen in stilte van intenties. Intenties voor het komende jaar, intenties voor de Aarde.
Aardemonsters
Wij doen het Aarderoer ritueel sinds 2016. In dat jaar zijn we ook gestart met het aanleggen van een Aardemonster archief. Dit Aardearchief bestaat uit kleine potjes met Aardemonsters van aarde die werden meegebracht door de deelnemers. We houden bij waar de aarde vandaan komt en waarom die belangrijk is voor degene die hem inbracht. Er zit inmiddels aarde uit meer dan 80 landen, en aarde van het eerste begin die al 10 jaar meegeroerd wordt.
Wil je ook dat jouw Aardemonster wordt opgenomen in het Aardearchief? Neem dan contact op met info@aarderoeren.nl
Stuur jouw Aardemonsters naar:
Circus Andersom
Tjipke Visserweg 22
1862 VD Bergen
Aarderoeren is onderdeel van AARDEN, een tot de innerlijke verbeelding sprekende expeditie van makerscollectief Circus Andersom. Een publieke zoektocht naar vormen, ideeën, taal, routes, ankers en kompassen, om tot een herijking van onze band met moeder Aarde te komen.
De Aarderoertour 2025 wordt georganiseerd door Circus Andersom en is mede mogelijk gemaakt door: Roos Beute, Martijn Engelbregt, Linda Koene, Stijn Lijbaart, Peik Suyling, Maartje van der Hoeven, Ruben Lodeizen, Astrid van Duin, Mieke Mellema, Iris van Asselt, Suuske de Wolff, Merel Ouwehand, Kees Bolten en vele anderen.
Heel blij zijn we met de (financiële) ondersteuning door Gemeente Alkmaar, Humanistisch Verbond, Iona Stichting, Mondriaan Fonds, Vriendenloterij Fonds, LOODS 33, Stadsschouwburg Utrecht, Ruigoord, RE:NATURE, Creative Media for Social Change van Hogeschool van Amsterdam, K.F. Hein fonds, Praxis en meer.

